
अहिले सामाजिक सञ्जालमा व्यक्तिहरू र राजनीतिक दलहरूलाई ‘झोले’ भन्नु सामान्य भएको छ । तर, यो केवल गालीगलौजको एउटा रूप होइन, बरु यसले समाजमा भेदभाव र असहिष्णुता बढाउनमा योगदान पुर्याएको छ । जब समाजका विभिन्न समूहले एकअर्कालाई झोले भन्न थाल्छन्, तब त्यो केवल व्यक्तिगत अपमानको प्रश्न हुँदैन, बरु यसले सम्पूर्ण समाजको मानसपटलमा नकारात्मक असर पुर्याउँछ ।
झोले शब्दको प्रयोगले समाजमा द्वन्द्वको वातावरण सिर्जना गरेको छ । आजकल, कुनै पनि व्यक्ति वा समूहले आफूलाई मन नपरेका दल वा व्यक्तिलाई झोले भन्न थालेका छन् । यस्तो गालीगलौज सामाजिक सञ्जालमा मात्र सीमित छैन, बरु यो हाम्रो वास्तविक जीवनमा पनि फैलिएको छ । राजनीतिक दलका कार्यकर्ताहरू बीचमा मात्र होइन, साधारण नागरिक र सामाजिक संघसंस्थाहरू बीच पनि यो शब्दको प्रयोग बढेको छ । यसले केवल राजनीतिक झगडा मात्र होइन, सामाजिक असहमति र कट्टरवादलाई पनि उत्तेजित गरिरहेको छ ।
विशेष रूपमा, राजनीतिक वृत्तबाट ‘झोले’ भन्ने शब्दलाई गर्वको रूपमा प्रस्तुत गर्न खोजिएको देखिन्छ । ‘म झोले हुँ’ ट्रेन्ड नै चलाइएको छ । ‘झोले’ व्यक्तिगत आक्रोशको रूपमा जन्म भएको शब्द हो । यस्तो शब्दको दीर्घकालीन प्रभाव समाजमा सकारात्मक हुने सम्भावना कम देखिन्छ । यस्तोमा ‘झोले’ शब्दलाई गर्वको प्रतीक बनाउनु भनेको बौद्धिकता र दृष्टिकोणलाई बिगार्नु हो । यसरी, एकातिर यस शब्दको प्रयोगले समाजमा व्याप्त कडवाहटलाई तिब्र बनाउँछ, अर्कोतिर यसले सामाजिक सहिष्णुताको स्थानमा असहिष्णुता र द्वन्द्वलाई बढावा दिन्छ ।
आजको समयमा, आफ्नो दलको पक्षमा बोल्नु र समर्थन गर्नु एकदमै संवेदनशील कुरा बनिसकेको छ । कुनै राजनीतिक दलको समर्थन गर्दा वा विरोध गर्दा सायद हामीलाई यसका नकारात्मक परिणामको डर पनि हुन्छ, किनकि सामाजिक सञ्जालमा आलोचना र गालीको सामना गर्नुपर्ने हुन्छ । यसमा विशेषगरी हामीले सोच्नुपर्ने कुरा भनेको, आफ्नो विचार व्यक्त गर्दा अरूलाई कतै पीडित त बनाइँदै छैन ? यसले हाम्रो सामाजिक जीवनमा द्वन्द्व र खिचातानीलाई केवल बढाउँदैन, बरु यसले मानवीय सम्बन्धहरूलाई पनि असर पुर्याउँछ ।
सामाजिक सञ्जालहरूको प्रभाव ठूलो छ र यसका दुष्परिणामहरू समाजमा गहिरो असर पार्न थालेका छन् । यसलाई सूचना प्रवाहको माध्यमको रूपमा प्रयोग गर्नु पर्ने हो भने, यसलाई घृणा र द्वन्द्वको उठाउँने औजार बनाउन ठीक होइन । समाजमा सहिष्णुता र आपसी सम्मानको आवश्यकता छ । यदि हामीले एकअर्कालाई झोले भन्ने जस्तो शब्दमा बाँध्ने काम गर्यौं भने, हामी आफूलाई र समाजलाई परिपक्व र विकासशील बनाउन सक्दैनौ ।
पछिल्लो समय, राजनीतिक दलहरूको आन्तरिक आलोचना र विरोध गर्ने कार्यलाई समाजले, खासगरी युवा पिढीँले गम्भीरतासाथ लिन थालेको छ । यसले राजनीति मात्र नभएर सामाजिक र सांस्कृतिक गतिविधिहरूमा पनि शंका र कट्टरवादलाई बढावा दिएको छ । केवल झोले शब्दको मात्र आलोचना गर्नु भनेको यस समस्याको जरा माथि पुग्न नसक्नु हो ।
समाजको स्थायित्व र सहिष्णुता चाहिएको समयमा, हामीलाई गालीगलौज र द्वन्द्वको भाषाको प्रयोगलाई एक तरिकाले व्याख्या गर्नुपर्नेछ । ‘झोले’ भन्ने शब्दको उपयोगले केवल आक्रोशको भावना जागाउँछ, जसले गर्दा सामूहिक विचारको विकास र समाजको सुसंस्कृत निर्माणमा बाधा पुर्याउँछ । समाजका प्रत्येक सदस्यलाई परिपक्व र सकारात्मक दृष्टिकोण अपनाउन प्रेरित गर्नु जरुरी छ, ताकि हामी आफ्नो भिन्नतामा पनि सहकार्य गर्न सकौं ।